उच्च रक्तदाबाचा त्रास आहे? किडनीचं आरोग्य जपणं का आहे आवश्यक आहे? जाणून घ्या

Spread the love

सध्याच्या करोनाच्या काळात मधुमेह आणि रक्तदाबाचा त्रास असलेल्या व्यक्तींनी किडनीचे आरोग्य जपणं अत्यंत महत्त्वाचं आहे, असं तज्ज्ञ सांगतात. मुख्य म्हणजे कुठल्याही लक्षणांकडे कानाडोळा करणं आरोग्यासाठी घातक ठरू शकतं. त्यामुळे किडनीचे आजार बळावू नये म्हणून कशाप्रकारे घ्यायची काळजी हे जाणून घेऊ या…

लक्षणांकडे दुर्लक्ष नको!

  • भूक कमी लागणं
  • वजन कमी होणं. विशेष म्हणजे जर एका महिन्यात तुमचं वजन ३-४ किलो कमी होत असल्यास लक्ष द्यायची गरज आहे.
  • डोळ्यांच्या खाली, हात आणि पायांवर सूज येणं.
  • शरीरातील रक्ताचं प्रमाण कमी होणं, अॅनिमिया होणं
  • लघवीतून रक्त जाणं
  • झोप न लागणं
  • त्वचा कोरडी पडणं किंवा खाज येणं.

(ही सगळी लक्षणं दुसऱ्या आजाराची देखील असू शकतात. त्यामुळे डॉक्टरांचा सल्ला आवश्यक.)

​कारण की…

  • तुम्हाला जर मधुमेह किंवा रक्तदाबाचा त्रास नसल्यास १२०/८० पर्यंत आणि त्रास असल्यास १३०/९० पर्यंत असायला हवं. यापुढे जाऊ देऊ नका.
  • उच्च रक्तदाबामुळे किडनी खराब झाल्यास नंतर तुमचा रक्तदाब कितीही नियंत्रणात असला तरी किडनीवर झालेला परिणाम भरून निघत नाही, ही बाब लक्षात ठेणं गरजेचं आहे.
  • मधुमेह असलेल्या व्यक्तींनी रक्तातील साखरेची पातळी नियंत्रणात ठेवणं आवश्यक आहे. (उपाशी पोटी- ७० मिलिग्राम आणि जेवल्यानंतरची- १३५ मिलिग्राम)
  • मूतखड्याकडे दुर्लक्ष करणं, वेळीच उपचार न घेणं.
  • वेळच्यावेळी लघवी न करणं, दाबून ठेवणं.
  • मीठ जास्त प्रमाणत खाणं. (दिवसभरात २-५ ग्रॅम किंवा एक चमचा मीठ खाणं अपेक्षित आहे. जेवताना वरून मीठ घेऊ नये.)

​हे देखील ठेवा लक्षात

  • मद्यपान करणं.
  • दिवसभरात दोन लिटरपेक्षा कमी पाणी पिणं.
  • सोडायुक्त शीतपेयांचं अतिप्रमाणत सेवन करणं.
  • डॉक्टरांचा सल्ला न घेता वारंवार वेदनाशामक गोळ्या घेणं. त्याचा थेट किडनीवर परिणाम होतो.
  • स्टिरॉइड्स, प्रथिनं यांचं अति प्रमाणात सेवन करणं. जिमला जाणारी मंडळी शरीरयष्टी कमवण्याच्या उद्देशाने हाय प्रोटीनचं सेवन करतात. त्यामुळे किडनी खराब तर होतेच, शिवाय इतर आजार देखील बळावतात.
  • मूतखड्याचा आकार वाढत गेल्यास किडनी खराब होते.

(Health Care गुडघ्यांचे स्नायू मजबूत करण्यासाठी या आसनाचा करा सराव)

​करोना आणि किडनी

तसं पहायला गेलं तर करोना आणि किडनी यांचा काही संबंध नाही. तरीही तुम्हाला करोनाचा संसर्ग झाला असेल तर तुमची किडनी निकामी होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. पुढील बाबतीत जास्त शक्यता असते.

  • ज्यांचं क्रिएटीनीन ०.८ ते १.२ एमजी/डीएलपेक्षा जास्त असल्यास.
  • किडनी खराब होत असल्यास किंवा रुग्ण डायलिसीसवर असल्यास.
  • अशा रुग्णांनी मास्क काढूच नये. ६ फूट अंतर राखणं गरजेचं आहे, कारण या रुग्णांची रोगप्रतिकार शक्ती कमी असते.

​मुलांमधील लक्षणं वेळीच ओळखा

मुलांमध्ये किडनी निगडित काही आजार असण्याची शक्यता फारच कमी असते. पण, लहान मुलांमध्ये लक्षणं जाणवल्यास त्याची सुरुवात आईच्या गर्भापासूनच सुरू होते. गर्भातील समस्या सोनोग्राफीद्वारे कळू शकतात. मूल झाल्यानंतर त्यावर लगेच उपचार करणं गरजेचं असतं. जन्मानंतर प्रामुख्याने बाळाच्या लघवीच्या प्रमाणावर सतत लक्ष ठेवा. लघवीचं प्रमाण कमी असल्यास तातडीनं बालरोगतज्ज्ञांचा सल्ला घ्या. त्यांच्या सल्ल्यानुसार नेफ्रोलॉजिस्टला भेट द्या.

  • पाच हजार लोकांमध्येच एक रुग्ण असा असतो ज्याला गर्भात असताना युरेटरला सूज असल्यानं त्याचा किडनीवर दाब पडतो. त्यामुळे लघवी कमी होते.
  • बाहेरचे उच्च प्रथिनयुक्त पदार्थ खायला देण्यापेक्षा आईचं दूध किंवा घरी बनवलेले पदार्थ द्या.

​उच्च रक्तदाबाची लक्षणं

  • सतत डोकं दुखणं
  • चक्कर येणं
  • सारखा राग येणं
  • थकवा जाणवणं
  • झोप न लागणं

उपाय काय?

रक्तदाब नियंत्रणात ठेवण्यासाठी डॉक्टरांच्या सल्ल्यानुसार औषधोपचार करा. काही लोक मध्येच औषधं घेणं बंद करतात. याचा थेट परिणाम किडनीवर होतो. त्यामुळे किडनी खराब होण्याच्या प्रमाणात वाढ होते. दिवसभरात ४-५ किलोमीटर चालणं रक्तदाब नियंत्रणात ठेवण्यासाठी खूप फायदेशीर आहे.

संकलन- वेदांगी काण्णव, मुंबई विद्यापीठ

​रक्तदाबावर नियंत्रण मिळवताना…

किडनी खराब होण्यात उच्च रक्तदाबाचा वाटा मोठा आहे. अशा वेळी घरात बीपी मशीन आणून ठेवणं कधीही चांगलं आणि स्वतः रक्तदाब तपासून बघा. मेडिकलमध्ये बीपी मशीन मिळतं. या मशीनचं रिडिंग थोडं खाली-वर होत असेल. पण, उच्च रक्तदाब आहे याचे संकेत ते मशीन देतं.

(Health Care Tips मधुमेह आहे? डोळा सांभाळा…)


Source link

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *